Ֆիզիկական և քիմիական երևույթներ

Քննարկվող հարցեր

1. Ինչ է երևույթը

Մեզ շրջապատող աշխարհում կատարվող յուրաքանչյուր փոփոխություն   անվանում են երևույթ:

• Որ երևույթն է կոչվում ֆիզիկական,բերել հինգական օրինակներ

 Բնության մեջ կատարվող փոփոխություններն անվանում են բնության երևույթներ։

Ծծմբի, շաքարի, կերակրի աղի, ածխի մեծ  կտորների` փոշու վերածվելը, երկաթի խարտելը, ապակյա բաժակի, կուժի  կոտրվելը, պղնձե լարի, տետրի թղթի, կոճի թելի և այլնի  կտրելը, ջրի  եռալը, մոմի  և սառույցի հալվելը, ցողի գոլորշիանալը և այլն:  

• Որ երևույթն է կոչվում քիմիական,բերել հինգական օրինակներ

Քիմիական են անվանում այն երևույթները, որոնց ընթացքում  նյութերը փոխարկվում են  մեկը մյուսի, այսինքն` նոր նյութեր են առաջանում:

Ջրածինը թթվածնի հետ խառնվելիս առաջանում է

Նատրին քլորի հետ խառնելիս առաջանում է կերակրի աղ

Շաքարը տաքացնելիս առաջանում է ածուխ

Գազի այրվելիս և օդի թթվածինը  փոխազդում են:օսմիում:

Թթվածնի և ծծումբի խառնվելիս առաջանում է

• Որոնքն են քիմիական ռեակցիաների հատկանիշները:

            Քիմիական ռեակցիաների հատկանիշները` գույնի,հոտի համի փոփոխություն, էներգիայի անջատումկամ կլանում, ստվածքի առաջացում և գազի անջատում:   

                          Ցանակացած փոփոխություն բնությանմեջ կոչվում է երևույթ: Երևույթները լինում ենֆիզիկական և քիմիական: Ֆիզիկական երևույթների ժամանակ նոր նյութեր չեն առաջանում, այլ փոխվում են նյութի ագրեգատային վիճակը, ձևը և չափսերը:

 Ֆիզիզկական երևույթներ` ապակու, կավի, բաժակիկոտրվելը…

Քիմիական երևույթներ` որոնց ժամանակառաջանում են նոր նյութեր` ռեակցաներ:

 Քիմիական առեակցիաների հատկանիշները` գույնի,հոտի համի փոփոխություն, էներգիայի անջատումկամ կլանում, ստվածքի առաջացում և գազի անջատում                                                  Գործնական աշխատանք`ֆիզիկական և քիմիական երևույթների ուսումնասիրում

1.  

Ծծմբի, շաքարի, կերակրի աղի, ածխի մեծ  կտորների` փոշու վերածվելը, երկաթի խարտելը, ապակյա բաժակի, կուժի  կոտրվելը, պղնձե լարի, տետրի թղթի, կոճի թելի և այլնի  կտրելը, ջրի  եռալը, մոմի  և սառույցի հալվելը, ցողի գոլորշիանալը և այլն:	Քիմիական ռեակցիաներ Ջրածինը թթվածնի հետ խառնվելիս առաջանում է Նատրին քլորի հետ խառնելիս առաջանում է կերակրի աղ Շաքարը տաքացնելիս առաջանում է ածուխ Գազի այրվելիս և օդի թթվածինը  փոխազդում են:օսմիում: Թթվածնի և ծծումբի խառնվելիս առաջանում է

•                                     Հարցեր և վարժություններ 

1 Սահմանե՛ք ֆիզիկական երևույթ հասկացությունը: Առաջարկե՛ք առնվազն երկու օրինակ: 

Բնության մեջ կատարվող փոփոխություններն անվանում են բնության երևույթներ։

Ջրի եռալը, Մոմի հալվելը

2. Հետևյալ երևույթներից որո՞նք են ֆիզիկական (ընտրությունը հիմնավորե՛ք).

 ա) սառույցի հալվելը –որովհետև սառույցը հալվելիս նոր նյութ չի ստացվում

գ) ջրի գոլորշիանալը

 բ) պղնձի սևանալը տաքացնելիս

 դ) բաժակի կոտրվելը

 3. Սահմանե՛ք քիմիական երևույթ հասկացությունը: Առաջարկե՛ք առնվազն երկու օրինակ: 

Քիմիական են անվանում այն երևույթները, որոնց ընթացքում  նյութերը փոխարկվում են  մեկը մյուսի, այսինքն` նոր նյութեր են առաջանում:

Ջրածինը թթվածնի հետ խառնվելիս առաջանում է

Նատրին քլորի հետ խառնելիս առաջանում է կերակրի աղ

Քիմիական են անվանում այն երևույթները, որոնց ընթացքում  նյութերը փոխարկվում են  մեկը մյուսի, այսինքն` նոր նյութեր են առաջանում:

Ջրածինը թթվածնի հետ խառնվելիս առաջանում է

Նատրին քլորի հետ խառնելիս առաջանում է կերակրի աղ

4. Հետևյալ երևույթներից որո՞նք են քիմիական (ընտրությունը հիմնավորե՛ք).  

 ա) ջրի եռալը

 բ) արծաթե զարդի սևանալը

 գ) երկաթի ժանգոտվելը –որովհետև առաջանու մ է նոր նյութ

դ) կաթի թթվելը

 5. Թվարկե՛ք քիմիական ռեակցիաների հատկանիշները: Բերե՛ք օրինակներ:

            Քիմիական ռեակցիաների հատկանիշները` գույնի,հոտի համի փոփոխություն, էներգիայի անջատումկամ կլանում, ստվածքի առաջացում և գազի անջատում

• Ի՞նչ պայմաններ են անհրաժեշտ քիմիական ռեակցիաների ընթանալու համար: Թվարկե՛ք ձեզ հայտնի օրինակները:
• Խոնավ, ջրային